ಇಥಿಯೋಪಿಯಾದ ದಂತಕಥೆಯಿಂದ ಆರಂಭ
ಕಾಫಿಯ ಕಥೆ ಆರಂಭವಾಗುವುದೇ ಒಂದು ಕುತೂಹಲಕಾರಿ ದಂತಕಥೆಯೊಂದಿಗೆ. 9ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಇಥಿಯೋಪಿಯಾದ 'ಕಾಲ್ಡಿ' ಎಂಬ ಕುರಿಗಾಹಿಯೊಬ್ಬ ತನ್ನ ಮೇಕೆಗಳು ಒಂದು ಬಗೆಯ ಕೆಂಪು ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ತಿಂದ ನಂತರ ವಿಚಿತ್ರವಾಗಿ ಕುಣಿದಾಡುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ. ಕುತೂಹಲದಿಂದ
ತಾನೂ ಆ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ತಿಂದಾಗ, ಅವನಲ್ಲಿ ಅಭೂತಪೂರ್ವ ಚೈತನ್ಯ ಮೂಡಿತು. ಈ ವಿಷಯವನ್ನು ಆತ ಸ್ಥಳೀಯ ಮಠದ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದಾಗ, ಅವರು ಈ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಪಾನೀಯ ತಯಾರಿಸಿದರು. ಅದು ರಾತ್ರಿಯಿಡೀ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮಾಡಲು ಜಾಗೃತರಾಗಿರಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿತು. ಹೀಗೆ ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ಪತ್ತೆಯಾದ 'ಕಾಫಿಯಾ ಅರೇಬಿಕಾ' ಎಂಬ ಕಾಡು ಗಿಡದ ಬೀಜಗಳು, ಮುಂದೆ ಜಗತ್ತನ್ನೇ ಆಳಲಿವೆ ಎಂದು ಅಂದು ಯಾರೂ ಊಹಿಸಿರಲಿಲ್ಲ.
ಅರೇಬಿಯಾದಿಂದ ಯುರೋಪಿಗೆ ಪಯಣ
ಇಥಿಯೋಪಿಯಾದಿಂದ ಅರೇಬಿಯನ್ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಟ್ಟ ಕಾಫಿ, 15ನೇ ಶತಮಾನದ ವೇಳೆಗೆ ಪರ್ಷಿಯಾ, ಈಜಿಪ್ಟ್, ಮತ್ತು ಟರ್ಕಿಯಂತಹ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಯಿತು. 'ಕಹ್ವೆ ಖಾನೆ' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಕಾಫಿ ಮನೆಗಳು ಇಸ್ತಾನ್ಬುಲ್ನಂತಹ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾದವು. ಇವು ಕೇವಲ ಕಾಫಿ ಕುಡಿಯುವ ಸ್ಥಳಗಳಾಗಿರಲಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ವ್ಯಾಪಾರ, ರಾಜಕೀಯ ಚರ್ಚೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂವಾದಗಳ ಕೇಂದ್ರಗಳಾಗಿದ್ದವು. ಯುರೋಪಿಯನ್ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಈ 'ಅರೇಬಿಯಾದ ವೈನ್' ಅನ್ನು ತಮ್ಮ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸಿದಾಗ, ಅಲ್ಲಿಯೂ ಒಂದು ಹೊಸ ಕ್ರಾಂತಿಯೇ ಆರಂಭವಾಯಿತು.
ಜ್ಞಾನೋದಯಕ್ಕೆ ಕಿಡಿ ಹೊತ್ತಿಸಿದ 'ಪೆನ್ನಿ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿಗಳು'
17ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್, ಪ್ಯಾರಿಸ್ನಂತಹ ಯುರೋಪಿನ ಪ್ರಮುಖ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಫಿ ಮನೆಗಳು ತಲೆಯೆತ್ತಿದವು. ಈ ಸ್ಥಳಗಳು 'ಪೆನ್ನಿ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿಗಳು' ಎಂದೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದವು. ಏಕೆಂದರೆ, ಕೇವಲ ಒಂದು ಪೆನ್ನಿ (ಆ ಕಾಲದ ನಾಣ್ಯ) ಕೊಟ್ಟು ಒಂದು ಕಪ್ ಕಾಫಿ ಖರೀದಿಸಿದರೆ, ಅಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಬೌದ್ಧಿಕ ಚರ್ಚೆಗಳಲ್ಲಿ ಯಾರು ಬೇಕಾದರೂ ಭಾಗವಹಿಸಬಹುದಿತ್ತು. ಐಸಾಕ್ ನ್ಯೂಟನ್, ಸ್ಯಾಮ್ಯುಯೆಲ್ ಪೆಪಿಸ್ರಂತಹ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು, ಬರಹಗಾರರು, ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಸೇರುತ್ತಿದ್ದರು. ಮದ್ಯದ ಅಮಲಿನಲ್ಲೇ ಮುಳುಗಿರುತ್ತಿದ್ದ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಕಾಫಿ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಬೌದ್ಧಿಕ ಚುರುಕುತನವನ್ನು ನೀಡಿತು. ಇದು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಆವಿಷ್ಕಾರ, ರಾಜಕೀಯ ಕ್ರಾಂತಿ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ವೇದಿಕೆಯಾಯಿತು. ಲಾಯ್ಡ್ಸ್ ಆಫ್ ಲಂಡನ್ ಮತ್ತು ಲಂಡನ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಎಕ್ಸ್ಚೇಂಜ್ನಂತಹ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ತಮ್ಮ ಆರಂಭಿಕ ರೂಪವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದು ಇದೇ ಕಾಫಿ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ.
ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಇಂಧನ
18 ಮತ್ತು 19ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಹಿಂದೆ ಕಾಫಿಯ ಪಾತ್ರವೂ ದೊಡ್ಡದಿದೆ. ದಿನವಿಡೀ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳಲ್ಲಿ ದಣಿವರಿಯದೆ ದುಡಿಯಬೇಕಿದ್ದ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಕಾಫಿ ಒಂದು ಅಗ್ಗದ ಹಾಗೂ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಉತ್ತೇಜಕವಾಗಿತ್ತು. ಬೆಳಗಿನ ಜಾವದಿಂದ ರಾತ್ರಿಯವರೆಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಬೇಕಾದ ಚೈತನ್ಯವನ್ನು ಕಾಫಿ ನೀಡುತ್ತಿತ್ತು. ಹೀಗೆ, ಹೊಸ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುವಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಉತ್ಪಾದಕತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವಲ್ಲಿ ಕಾಫಿ ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿತು. ಆಲ್ಕೋಹಾಲ್ಯುಕ್ತ ಪಾನೀಯಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಕಾಫಿ ಸೇವನೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದು, ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಜಾಗರೂಕರು ಹಾಗೂ ದಕ್ಷರನ್ನಾಗಿಸಿತು.
ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯಾಪಾರ
ಕಾಫಿಯ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಹೆಚ್ಚಾದಂತೆ, ಅದರ ಬೇಡಿಕೆಯೂ ಗಗನಕ್ಕೇರಿತು. ಯುರೋಪಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಕಾಫಿ ಮೇಲಿನ ಅರಬ್ ಏಕಸ್ವಾಮ್ಯವನ್ನು ಮುರಿಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದವು. ಡಚ್ಚರು, ಫ್ರೆಂಚರು ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟಿಷರು ಏಷ್ಯಾ, ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಮೆರಿಕದ ತಮ್ಮ ವಸಾಹತುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಫಿ ತೋಟಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಇದು ಜಾಗತಿಕ ಕಾಫಿ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟರೂ, ಅದರ ಹಿಂದೆ ಗುಲಾಮಗಿರಿ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕರ ಶೋಷಣೆಯ ಕರಾಳ ಇತಿಹಾಸವೂ ಇದೆ. ಲಕ್ಷಾಂತರ ಎಕರೆ ಅರಣ್ಯಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿ ಕಾಫಿ ತೋಟಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಇಂದಿಗೂ ಕಾಫಿ, ಜಗತ್ತಿನ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಕೃಷಿ ಸರಕುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
ಆಧುನಿಕ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕಾಫಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿ
ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಇನ್ಸ್ಟಂಟ್ ಕಾಫಿಯ ಆವಿಷ್ಕಾರದಿಂದ ಹಿಡಿದು, ಇಂದಿನ ಸ್ಪೆಷಾಲಿಟಿ ಕಾಫಿ ಮತ್ತು ಕೆಫೆ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯವರೆಗೆ ಕಾಫಿ ತನ್ನ ರೂಪವನ್ನು ಬದಲಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಲೇ ಬಂದಿದೆ. ಇಂದು ಕಾಫಿ ಕೇವಲ ಪಾನೀಯವಲ್ಲ, ಅದೊಂದು ಅನುಭವ. 'ಸ್ಟಾರ್ಬಕ್ಸ್'ನಂತಹ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ಗಳು ಕಾಫಿಯನ್ನು ಒಂದು ಜೀವನಶೈಲಿಯಾಗಿ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸಿದವು. ಈಗ ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರು ಕೆಫೆಗಳಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ಸ್ನೇಹಿತರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ ಅಥವಾ ಸುಮ್ಮನೆ ಸಮಯ ಕಳೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ನಮ್ಮ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜೀವನದ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಿದೆ.













