ಯುಗ ಪಲ್ಲಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ 'ಆಲಂ ಆರಾ'
ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಸಂಪೂರ್ಣ ಟಾಕಿ ಅಥವಾ ವಾಕ್ಚಿತ್ರ 'ಆಲಂ ಆರಾ'. 1931ರ ಮಾರ್ಚ್ 14ರಂದು ಮುಂಬೈನ ಮ್ಯಾಜೆಸ್ಟಿಕ್ ಚಿತ್ರಮಂದಿರದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಈ ಚಿತ್ರ, ಭಾರತೀಯ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಹೊಸ ಶಕೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು. ಅರ್ದೇಶಿರ್ ಇರಾನಿ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿ,
ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಈ ಚಿತ್ರವು ಕೇವಲ ಒಂದು ಸಿನಿಮಾ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ, ಅದೊಂದು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕ್ರಾಂತಿಯಾಗಿತ್ತು. ಮೂಕಿ ಚಿತ್ರಗಳ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು, ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ತಮ್ಮ ನೆಚ್ಚಿನ ನಟ-ನಟಿಯರ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಕೇಳಿ, ಅವರು ಹಾಡುವುದನ್ನು ಕಂಡು ರೋಮಾಂಚನಗೊಂಡರು. 'ಆಲಂ ಆರಾ' ಎಂದರೆ 'ವಿಶ್ವದ ಅಲಂಕಾರ' ಎಂದರ್ಥ. ಈ ಚಿತ್ರವು ನಿಜಕ್ಕೂ ಭಾರತೀಯ ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಅಲಂಕಾರವನ್ನು ನೀಡಿತು.
ನಿರ್ದೇಶಕ ಅರ್ದೇಶಿರ್ ಇರಾನಿ ಮತ್ತು ಸ್ಫೂರ್ತಿ
ಈ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಾಧನೆಯ ಹಿಂದಿದ್ದ ದೂರದೃಷ್ಟಿಯುಳ್ಳ ವ್ಯಕ್ತಿ ಅರ್ದೇಶಿರ್ ಇರಾನಿ. 1929ರಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕದ ಭಾಗಶಃ ಟಾಕಿ ಚಿತ್ರ 'ಶೋ ಬೋಟ್' ನೋಡಿದಾಗ ಅವರಿಗೆ ಭಾರತದಲ್ಲೂ ಮಾತನಾಡುವ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕೆಂಬ ಕಲ್ಪನೆ ಹೊಳೆಯಿತು. ಆಗಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಧ್ವನಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಹೊಸತಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಸವಾಲುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿತ್ತು. ಆದರೂ, ಇರಾನಿ ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಈ ಸಾಹಸಕ್ಕೆ ಕೈ ಹಾಕಿದರು. ಅವರು ಜೋಸೆಫ್ ಡೇವಿಡ್ ಅವರ ಪಾರ್ಸಿ ನಾಟಕವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಚಿತ್ರಕಥೆಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಮಾತನಾಡುವ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದು ಕೇವಲ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸವಾಲಾಗಿರಲಿಲ್ಲ, ಅದೊಂದು ಆರ್ಥಿಕ ಪಂಥಾಹ್ವಾನವೂ ಆಗಿತ್ತು. ಸುಮಾರು 40,000 ರೂಪಾಯಿ ಬಜೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು.
ನಿರ್ಮಾಣದ ಸವಾಲುಗಳು ಮತ್ತು ಕುತೂಹಲಗಳು
'ಆಲಂ ಆರಾ' ಚಿತ್ರದ ನಿರ್ಮಾಣವು ಅನೇಕ ಸವಾಲುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿತ್ತು. ಆಗ ಧ್ವನಿ ನಿರೋಧಕ (ಸೌಂಡ್ಪ್ರೂಫ್) ಸ್ಟುಡಿಯೋಗಳು ಇರಲಿಲ್ಲ. ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಸ್ಟುಡಿಯೋ ರೈಲ್ವೆ ಹಳಿಯ ಸಮೀಪವಿದ್ದ ಕಾರಣ, ಹಗಲು ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ರೈಲುಗಳ ಶಬ್ದದಿಂದಾಗಿ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣ ಅಸಾಧ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ನಿವಾರಿಸಲು, ಚಿತ್ರದ ಬಹುತೇಕ ಭಾಗವನ್ನು ರಾತ್ರಿಯ ಹೊತ್ತು, 1 ರಿಂದ 4 ಗಂಟೆಯ ನಡುವೆ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ನಟರ ಸಂಭಾಷಣೆಯನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಚಿತ್ರೀಕರಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿಯೇ 'ಟಾನರ್ ಸಿಂಗಲ್-ಸಿಸ್ಟಮ್' ಕ್ಯಾಮೆರಾ ಬಳಸಿ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ನಟರಿಗೆ ಮೈಕ್ರೊಫೋನ್ಗಳನ್ನು ಚತುರತೆಯಿಂದ ಬಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಮರೆಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು. ಈ ಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ (ಹಿಂದಿ ಮತ್ತು ಉರ್ದು ಮಿಶ್ರಿತ) ಭಾಷೆ ಬಲ್ಲ ನಟರನ್ನೇ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕಾಗಿತ್ತು, ಇದು ಕೂಡ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿತ್ತು.
ತೆರೆಕಂಡಾಗ ಅಭೂತಪೂರ್ವ ಯಶಸ್ಸು
ಚಿತ್ರ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದಾಗ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಂದ ಅದ್ಭುತ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ವ್ಯಕ್ತವಾಯಿತು. ಟಿಕೆಟ್ಗಾಗಿ ಜನರು ಮುಗಿಬಿದ್ದರು, ಮತ್ತು ಟಿಕೆಟ್ ದರವನ್ನು ಹಲವು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಬೆಲೆಗೆ ಕಪ್ಪು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಮಾರಲಾಯಿತು. ಚಿತ್ರದ ಹಾಡುಗಳು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ 'ದೇ ದೇ ಖುದಾ ಕೆ ನಾಮ್ ಪರ್' ಎಂಬ ಹಾಡು ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯವಾಯಿತು. ಇದು ಭಾರತೀಯ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಮೊದಲ ಹಿಟ್ ಹಾಡು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. 'ಆಲಂ ಆರಾ'ದ ಯಶಸ್ಸು ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಟಾಕಿ ಚಿತ್ರಗಳ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು. ಆ ವರ್ಷವೇ 20ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಟಾಕಿ ಚಿತ್ರಗಳು ವಿವಿಧ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡವು.
ಕನ್ನಡದ ಮೊದಲ ವಾಕ್ಚಿತ್ರ: 'ಸತಿ ಸುಲೋಚನ'
ಭಾರತದಲ್ಲಿ 'ಆಲಂ ಆರಾ' ಕ್ರಾಂತಿ ಮಾಡಿದ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ, ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗವೂ ಮಾತಿನ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಟ್ಟಿತು. 1934ರ ಮಾರ್ಚ್ 3ರಂದು 'ಸತಿ ಸುಲೋಚನ' ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವ ಮೂಲಕ ಕನ್ನಡದ ಮೊದಲ ವಾಕ್ಚಿತ್ರ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರವಾಯಿತು. ವೈ.ವಿ. ರಾವ್ ನಿರ್ದೇಶನದ ಮತ್ತು ಚಮನ್ಲಾಲ್ ಡುಂಗಾಜಿ ನಿರ್ಮಾಣದ ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಕೊಲ್ಲಾಪುರದ ಸ್ಟುಡಿಯೋದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಎಂ.ವಿ. ಸುಬ್ಬಯ್ಯ ನಾಯ್ಡು ಇಂದ್ರಜಿತುವಿನ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಆರ್. ನಾಗೇಂದ್ರರಾವ್ ರಾವಣನ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದರು. ಕುತೂಹಲಕಾರಿ ಸಂಗತಿಯೆಂದರೆ, 'ಸತಿ ಸುಲೋಚನ' ಚಿತ್ರಕ್ಕಿಂತ 'ಭಕ್ತ ಧ್ರುವ' ಚಿತ್ರದ ನಿರ್ಮಾಣ ಮೊದಲು ಆರಂಭವಾದರೂ, ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿದ್ದು ಮಾತ್ರ 'ಸತಿ ಸುಲೋಚನ'. ಹೀಗೆ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗ ತನ್ನದೇ ಆದ ವಾಕ್ಚಿತ್ರ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು.
