आकडेवारी काय सांगते?
फुटबॉल हा सतत धावण्याचा खेळ आहे, असा आपला समज असतो. पण मेस्सी याला अपवाद आहे. फिफाच्या आकडेवारीनुसार, तो सामन्याच्या वेळेपैकी ६०% पेक्षा जास्त वेळ फक्त चालत असतो. तो इतर खेळाडूंच्या तुलनेत खूप कमी धावतो.
पण तरीही, तो गोल करण्यात आणि गोल करण्यासाठी संधी निर्माण करण्यात नेहमीच आघाडीवर असतो. हे आकडे पाहिल्यावर प्रश्न पडतो की, जो खेळाडू इतका कमी धावतो, तो इतका यशस्वी कसा असू शकतो? याच्यामागे एक मोठी रणनीती दडलेली आहे.
चालणे म्हणजे निरीक्षण करणे
मेस्सी जेव्हा मैदानावर चालत असतो, तेव्हा तो आराम करत नसतो. उलट, तो सर्वात महत्त्वाचे काम करत असतो - प्रतिस्पर्धी संघाचे निरीक्षण. त्याचे डोके सतत फिरत असते. तो प्रतिस्पर्धी संघाच्या बचावफळीतील (डिफेन्स) खेळाडूंची स्थिती, त्यांच्यातील अंतर आणि त्यांच्या कमकुवत जागा शोधत असतो. त्याचे माजी प्रशिक्षक पेप गार्डिओला म्हणतात की, 'मेस्सी चालत नसतो, तर तो परिस्थितीचा एक्स-रे काढत असतो.' तो आपल्या मनात संपूर्ण मैदानाचे एक मानसिक चित्र (mental map) तयार करतो.
ऊर्जेची बचत आणि स्फोटक वेग
सतत धावण्यामुळे खेळाडू लवकर थकतात आणि महत्त्वाच्या क्षणी त्यांची ऊर्जा कमी पडते. मेस्सी मात्र याच्या उलट करतो. तो अनावश्यक धावपळ टाळतो आणि आपली ऊर्जा वाचवून ठेवतो. जेव्हा त्याला योग्य संधी दिसते, तेव्हा तो आपल्या वाचवलेल्या ऊर्जेचा वापर करून काही सेकंदात स्फोटक गतीने धाव घेतो. हा वेग इतका प्रचंड असतो की प्रतिस्पर्धी खेळाडूंना प्रतिसाद द्यायला वेळच मिळत नाही. त्याची ७०% पेक्षा जास्त धाव ही अटॅकिंग थर्डमध्ये, म्हणजेच गोलच्या जवळ असते. याचा अर्थ, तो फक्त तेव्हाच धावतो, जेव्हा गोल होण्याची शक्यता सर्वाधिक असते.
बचावफळीला संभ्रमात टाकणे
मेस्सीच्या चालण्यामुळे प्रतिस्पर्धी संघाचे डिफेंडर्स संभ्रमात पडतात. चालणाऱ्या खेळाडूला मार्क करायचे की नाही, या गोंधळात ते पडतात. जर त्यांनी मेस्सीला मार्क करण्यासाठी आपली जागा सोडली, तर त्यांच्या मागे मोकळी जागा तयार होते आणि मेस्सीच्या इतर सहकाऱ्यांसाठी गोल करण्याची संधी निर्माण होते. आणि जर त्यांनी त्याला मार्क केले नाही, तर मेस्सी अचानक धाव घेऊन धोकादायक स्थितीत पोहोचतो. अशाप्रकारे, तो काहीही न करता प्रतिस्पर्ध्यांवर मानसिक दबाव निर्माण करतो.
'स्पेस' शोधण्याचा बादशाह
मेस्सीची सर्वात मोठी ताकद म्हणजे योग्य वेळी योग्य ठिकाणी उपस्थित राहणे. तो चालून किंवा हळू-हळू जॉगिंग करून अशा मोकळ्या जागा (pockets of space) शोधतो, जिथे प्रतिस्पर्ध्यांचे लक्ष नसते. जेव्हा त्याच्या सहकाऱ्यांकडून त्याला बॉल मिळतो, तेव्हा तो आधीच अशा जागी असतो, जिथून तो सहज गोल करू शकतो किंवा इतरांसाठी संधी निर्माण करू शकतो. तो बॉलचा पाठलाग करत नाही, तर तो अशा ठिकाणी जातो जिथे बॉल येणार असतो. हीच त्याच्या खेळाची खासियत आहे. खुद्द मेस्सीनेही सांगितले आहे की चालताना तो प्रतिस्पर्ध्यांच्या स्थितीचे विश्लेषण करतो, जेणेकरून त्याला संधी मिळताच तो प्रति-हल्ला सुरू करू शकेल.
